Oogaandoeningen op een rijtje
Vooral oudere mensen hebben problemen met het gezichtsvermogen, want net zoals bij vele andere ziekten, neemt het aantal oogaandoeningen toe met de leeftijd. Dit artikel geeft een overzicht van een aantal frequent voorkomende oogaandoeningen bij mensen op oudere leeftijd.
Het oog
Het oog is een zintuig dat beelden doorgeeft aan onze hersenen. Hiervoor maakt het oog gebruik van licht. De lichtstralen die het oog opvangt, komen terecht op het netvlies en worden via de oogzenuw naar de hersenen gezonden. Daar worden ze omgezet in beelden.
Glaucoom
Glaucoom is n van de belangrijkste oorzaken van
verlies van het gezichtsvermogen. Het omvat de groep oogziekten die
schade toebrengen aan de oogzenuw die in verbinding staat met de
hersenen. Door de beschadiging van de zenuwvezels in deze oogzenuw,
kunnen lichtstralen de hersenen niet meer optimaal bereiken en kan
er dus geen (volledig) beeld meer worden gevormd. Er ontstaan dan
?blinde vlekken?.
Glaucoom ontstaat doorgaans door een verhoogde druk in het oog. Bij acute glaucoom stijgt deze oogdruk op korte termijn heel sterk, waardoor er klachten komen, zoals hoofdpijn en een slecht zicht. Bij chronische glaucoom stijgt de druk echter geleidelijk aan, waardoor er weinig of geen symptomen zijn. Pas in een late fase wordt het duidelijk dat er iets niet pluis is.
Glaucoom moet dus zeker behandeld worden om verdere beschadiging van de oogzenuw te voorkomen. De reeds opgelopen schade is immers niet meer te herstellen. Als glaucoom onbehandeld blijft, kan dit blindheid veroorzaken. Bij de behandeling wordt meestal gestart met oogdruppels die ervoor zorgen dat de oogdruk daalt. Indien deze onvoldoende resultaat geven, kan een laserbehandeling een oplossing bieden. Slechts in een laatste fase gaat men over tot een operatie.
Cataract
De ooglens, die zich vlak achter de pupil bevindt, zorgt voor het scherpstellen van de beelden op het netvlies. Cataract ontstaat wanneer de eigen ooglens troebel wordt. Een troebele ooglens zorgt voor onscherpe beelden. Hoewel het ook kan voorkomen bij jonge mensen, treedt cataract meestal pas op na de leeftijd van 65 jaar.
Cataract is pijnloos en manifesteert zich meestal
langzaam, waardoor het zicht geleidelijk aan vermindert. Daarom is
het goed de signalen te kennen die kunnen wijzen op deze
oogaandoening. Mogelijke symptomen zijn:
- Een wazige of wisselende gezichtsscherpte
- TV kijken en lezen wordt moeilijker
- Gevoeligheid voor licht en zonlicht
- Grauw beeld en vervaging van de kleuren
- Nachtblindheid
Cataract kan alleen behandeld worden met een
ingreep. Indien er bij jou cataract wordt vastgesteld, is het van
groot belang dat je deze operatie ondergaat, want dit is de enige
optie om in de toekomst blindheid te vermijden. Tijdens de operatie
wordt de troebele lens uit het oog verwijderd en vervangen door een
kunstlens. De cataractingreep gebeurt doorgaans in daghospitalisatie
en onder plaatselijke verdoving.
Leeftijdsgebonden Maculadegeneratie
Leeftijdsgebonden maculadegeneratie (LMD) is bij 60-plussers in Westerse landen, de belangrijkste oorzaak van achteruitgang van het zicht.
De macula is een plaatsje, achteraan in het oog, dat ervoor zorgt dat we details kunnen onderscheiden. LMD tast net dit vermogen aan. Dan wordt bijvoorbeeld lezen, gezichten herkennen en autorijden moeilijker.
Bij droge LMD wordt de macula dunner, waardoor het
zicht langzaam achteruit gaat. Bij natte LMD daarentegen, groeien er
nieuwe, maar broze bloedvaatjes achter de macula die kunnen leiden
tot bloedingen, littekenvorming en beschadiging van de macula. Deze
vorm kan een snelle achteruitgang van het zicht tot gevolg hebben.
Hoewel LMD echter zelden leidt tot een volledig
verlies van het gezichtsvermogen, is het belangrijk allert te zijn
voor mogelijke symptomen, zoals:
- Lijnen die oorspronkelijk recht waren, lijken vervormd (bijvoorbeeld de tegels van de vloer lijken krom te liggen)
- Letters worden waziger of lijken uit een tekst te ontbreken
- Grijze of zwarte vlekken ontstaan centraal in het gezichtsveld
- Vervaging van kleuren
- Nachtblindheid
Droge LMD kan vandaag nog niet behandeld worden. Maar omdat de aandoening zich meestal erg traag manifesteert, kunnen de meeste patinten via de nodige verzorging van het oog en de juiste hulpmiddelen, een comfortabel zicht behouden. Sommige vormen van natte LMD kunnen in een vroegtijdig stadium wel behandeld worden met lasertherapie, zodat het proces van de achteruitgang van het zicht kan worden afgeremd. In meer gevorderde stadia kan men overgaan tot een operatie.
Diabetische retinopathie
Diabetes of suikerziekte is n van de meest voorkomende chronische ziekten in onze samenleving. Je lichaam produceert dan onvoldoende insuline of is er minder gevoelig voor. Hierdoor wordt suiker vanuit onze voeding onvoldoende door de lichaamscellen opgenomen en is het suikergehalte in je bloed te hoog.
Patinten met diabetes ontwikkelen vaker oogaandoeningen. Deze aantasting van het oog door diabetes wordt diabetische retinopathie genoemd. Het is dus belangrijk dat diabetespatinten regelmatig een oogonderzoek ondergaan, zodat mogelijke oogproblemen zo vroeg mogelijk kunnen worden opgespoord en behandeld. Diabetische retinopathie heeft immers vaak geen voortekenen.
Diabetische retinopathie wordt op verschillende manieren behandeld, afhankelijk van het stadium van de aandoening. Preventie is alvast een eerste stap: de bloedsuikerspiegel moet zo stabiel mogelijk gehouden worden. Indien er toch diabetische retinopathie ontstaat wordt er meestal gebruik gemaakt van een laserbehandeling. Indien herhaalde laserbehandelingen niet het gewenste effect bekomen, kan een operatie noodzakelijk zijn.
Laat je ogen op regelmatige basis
controleren. Vroegtijdige ontdekking van deze oogaandoeningen is
belangrijk om de achteruitgang van het zicht te voorkomen of te
vertragen. Wanneer je een achteruitgang van het zicht ervaart of
je vermoedt dat er iets niet pluis is, aarzel dan niet om
contact op te nemen met je oogarts.



